Ngày 17/5/2011, Bộ Nông nghiệp và PTNT tổ chức họp giao ban trực tuyến về công tác quản lý giết mổ gia súc, gia cầm tập trung. Tại tỉnh Bình Định, đồng chí Phan Trọng Hổ, Tỉnh ủy viên-Giám đốc Sở Nông nghiệp và PTNT cùng lãnh đạo các đơn vị trực thuộc liên quan đã tham gia dự họp.

Trong thời gian qua, Đảng, Chính phủ và các Bộ, Ngành liên quan rất quan tâm đến công tác bảo đảm ATVSTP, ban hành hệ thống các văn bản pháp quy tạo hành lang pháp lý, Chỉ thị, Nghị quyết liên quan đến vấn đề ATVSTP, trong đó có việc chỉ đạo các cấp, các ngành tập trung quy hoạch, đầu tư xây dựng hệ thống giết mổ gia súc, gia cầm tập trung bảo đảm ATVSTP, phòng, chống dịch bệnh động vật và bảo vệ môi trường.

Bộ Nông nghiệp và PTNT cũng đã xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật, tiêu chuẩn quy trình kỹ thuật liên quan đến giết mổ gia súc, gia cầm tập trung; tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng: phối hợp Đài Truyền hình Việt Nam xây dựng các chương trình tuyên truyền về vệ sinh thú y, ATTP nhằm nâng cao ý thức của người dân về ATTP trong các hoạt động từ chăn nuôi, giết mổ, chế biến đến lưu thông trên thị trường; phát hành hàng triệu tờ rơi hướng dẫn vận chuyển, giết mổ, buôn bán và tiêu thụ sản phẩm gia súc, gia cầm với nội dung cảnh báo về không đảm bảo vệ sinh thú y, ATTP trong giết mổ gia súc, gia cầm, kinh doanh, buôn bán sản phẩm động vật sau giết mổ hiện nay.

Theo Bộ Nông nghiệp và PTNT, các tỉnh phía Nam có 760 cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tập trung (chiếm tỷ lệ 2,60% toàn bộ hệ thống giết mổ) nhưng lượng gia súc, gia cầm được giết mổ tại các cơ sở này có thể chiếm tới 50% trong cả nước. Số diểm giết mổ nhỏ lẻ là 3.701 điểm (chiếm 12,64%), tuy nhiên tỷ lệ cơ sở/điểm giết mổ ở khu vực phía Nam lại được cơ quan thú y kiểm soát khá cao (chiếm tỷ lệ 67,59%). Các điểm giết mổ nhỏ, lẻ tập trung chủ yếu ở các tỉnh miền Trung, Tây Nguyên và một số tỉnh Tây Nam bộ.

Tỉnh Bình Định có hơn 600 điểm giết mổ heo, trâu, bò, gia cầm tư nhân, tại hộ gia đình và phân bố rộng khắp trong khu dân cư, điều kiện giết mổ không đảm bảo vệ sinh thú y; Bên cạnh đó, lực lượng thú y mỏng, chỉ có 80 cán bộ thú y làm công tác KSGM, kiểm tra vệ sinh thú y SPĐV, không thể kiểm soát thực phẩm có nguồn gốc động vật lưu thông, tiêu thụ trên thị trường. 

Hiện nay, trên địa bàn toàn tỉnh có 04 cơ sở giết mổ gia cầm tập trung (thành phố Quy Nhơn 03, An Nhơn 01) và 7 điểm giết mổ heo, bò tương đối chấp nhận được về điều kiện vệ sinh thú y, nhưng chưa đảm bảo về điều kiện môi trường và chưa đủ điều kiện để được thẩm định cấp giấy chứng nhận điều kiện vệ sinh Thú y.

Sở Nông nghiệp và PTNT Bình Định đã chủ động tham mưu UBND tỉnh ban hành các văn bản chỉ đạo công tác kiểm soát giết mổ gia súc, gia cầm tập trung; đồng thời, tích cục phối hợp UBND các huyện, thành phố tăng cường kiểm tra hoạt động kiểm soát giết mổ và xây dựng cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tập trung.

Đến nay, trên địa bàn tỉnh Bình Định có 27 địa điểm quy hoạch để xây dựng cơ sở giết mổ động vật tập trung. Trong đó, có 5 địa điểm đã xây dựng cơ sở giết mổ động vật tập trung nhưng chỉ có 2 cơ sở giết mổ gia cầm tại thành phố Quy Nhơn đang hoạt động; 22 địa điểm còn lại chưa có chủ đầu tư xây dựng.

Công tác xây dựng các điểm giết mổ gia súc, gia cầm tập trung trên địa bàn tỉnh triển khai chậm do nhiều nguyên nhân như:

- UBND các huyện, thành phố chưa thực sự quan tâm xem đây là nhiệm vụ trọng tâm trong công tác đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, bảo vệ sức khoẻ cộng đồng và phòng chống dịch bệnh động vật, bảo vệ phát triển chăn nuôi bền vững; nên công tác chỉ đạo triển khai thiếu quyết liệt và đồng bộ. 

- Hiệu quả hoạt động của các cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tập trung mang lại hiệu quả xã hội cao. Về hiệu quả kinh tế, bước đầu chưa thể hiện rõ nét và đòi hỏi phải mang tính lâu dài. Do đó, các nhà đầu tư ngại không tích cực đầu tư vào lĩnh vục này.

- Loại hình đầu tư xây dựng cơ sở giết mổ động vật tập trung mang tính rủi ro cao, thời hạn thu hồi vốn có thể kéo dài, do đó, các nhà đầu tư rất khó tiếp cận vay được vốn của các Ngân hàng để được hưởng chính sách ưu đãi, dẫn đến công tác xúc tiến đầu tư kéo dài. Thực tế các nhà đầu tư xây dựng cơ sở giết mổ gia súc tập trung tại huyện An Nhơn và thành phố Quy Nhơn không vay được vốn.  

- Các chủ giết mổ gia súc, gia cầm chưa nhận thức được lợi ích của công tác giết mổ tập trung, cố tình không chấp hành đưa gia súc, gia cầm vào các điểm giết mổ động vật tập trung đã được xây dựng với nhiều lý do chủ quan khác nhau (mặc dù công tác tuyên truyền luôn được tăng cường và đẩy mạnh). Trong khi đó, Chính quyền các địa phương chưa chỉ đạo xử lý kiên quyết, dẫn đến các chủ giết mổ vẫn không chấp hành. 

Để quản lý được dịch bệnh động vật, phát triển chăn nuôi bền vững, việc xây dựng cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tập trung và đi vào hoạt đông là hết sức cấp bách và cần thiết, góp phần bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm, bảo vệ sức khoẻ cộng đồng, Sở Nông nghiệp và PTNT Bình Định có một số đề nghị như sau:

- Sớm đề xuất sửa đổi, bổ sung chính sách khuyến khích giết mổ gia súc, gia cầm tập trung vì các chính sách trước đó đã hết hiệu lực thi hành (quyết định số 394/QĐ-TTg ngày 13/03/2006 và Thông tư số 58/2006/TT-BTC ngày 26/6/2006) trong đó:

- Đưa loại hình giết mổ gia súc, gia cầm tập trung vào loại hình đặc biệt khuyến khích đầu tư.

- Nhà nước nâng mức hỗ trợ lãi suất vốn vay cho các chủ đầu tư xây dựng cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tập trung và các chính sách về đất, thuế… Nhà nước hỗ trợ hinh 

phí cho chủ đầu trong việc xây dựng hệ thống xử lý môi trường, đảm bảo giết mổ hoạt động bền vững.

- Tạo điều kiện thuận lợi để chủ đầu tư xây dựng cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tập trung được tiếp cận vay vốn các ngân hàng, đảm bảo tiến độ thực hiện của dự án.

- Điều chỉnh, bổ sung quy định đối tượng, quy mô phù hợp với loại hình giết mổ 

gia súc, gia cầm tập trung, đảm bảo phù hợp các địa phương trong công tác tổ chức, triển khai thực hiện tại Thông tư 42/2006/TT-BNN ngày 01/6/2006 của Bộ Nông nghiệp và PTNT./.